Rosnąca liczba odnawialnych źródeł energii, rozwój magazynów energii, elektromobilności oraz cyfryzacja gospodarki stawiają przed operatorami sieci elektroenergetycznych nowe wyzwania. Aby skutecznie zarządzać coraz bardziej złożonym systemem energetycznym, niezbędne są nie tylko inwestycje w infrastrukturę sieciową, ale także bezpieczne technologie komunikacyjne, umożliwiające wymianę danych i sterowanie siecią w czasie rzeczywistym. W odpowiedzi na te potrzeby Instytut Łączności - Państwowy Instytut Badawczy oraz Energa-Operator podpisały porozumienie o strategicznej współpracy.
Partnerzy będą wspólnie pracować nad rozwiązaniami wspierającymi bezpieczeństwo, niezawodność i odporność infrastruktury energetycznej. Wśród obszarów współpracy znalazły się m.in. prywatne sieci 5G, komunikacja satelitarna, cyberbezpieczeństwo, inteligentne systemy zarządzania siecią, technologie wspierające liczniki zdalnego odczytu oraz bezpieczna wymiana danych pomiędzy uczestnikami rynku energii.
Uroczystość podpisania porozumienia odbyła się w siedzibie Instytutu Łączności - PIB w Warszawie w obecności Michała Gramatyki, sekretarza stanu w Ministerstwie Cyfryzacji. Dokument podpisali Anna Streżyńska, dyrektor Instytutu Łączności - PIB oraz Robert Świerzyński, prezes Energa-Operator i Marek Pszonka, wiceprezes spółki.
Dzisiejsza energetyka staje się coraz bardziej zależna od danych. Miliony informacji pochodzących z liczników zdalnego odczytu, urządzeń automatyki sieciowej i rozproszonych źródeł energii muszą być przesyłane i przetwarzane w sposób bezpieczny, niezawodny i odporny na cyberzagrożenia. Jednocześnie operatorzy sieci muszą zachować zdolność do szybkiego reagowania na awarie, przeciążenia i zmienne warunki pracy systemu elektroenergetycznego. Odpowiedzią na te wyzwania są nowoczesne technologie telekomunikacyjne i cyfrowe, które stanowią fundament inteligentnych sieci energetycznych.
Bezpieczeństwo krytycznej infrastruktury państwa, jaką jest sieć elektroenergetyczna, wymaga wdrożenia do jej obsługi nowoczesnych rozwiązań telekomunikacyjnych na wielką skalę. Połączenie kompetencji Instytutu Łączności w obszarze telekomunikacji, synchronizacji czasu, cyberbezpieczeństwa i nowych technologii komunikacyjnych z doświadczeniem Energa-Operator w zarządzaniu siecią dystrybucyjną zapewnia możliwość tworzenia rozwiązań odpowiadających na wyzwania, przed jakimi dzisiaj stajemy
– powiedziała Anna Streżyńska, dyrektor Instytutu Łączności - PIB.
Współpraca będzie obejmować m.in. rozwój zaawansowanych systemów komunikacyjnych dla energetyki, testowanie technologii komunikacji satelitarnej jako uzupełnienia prywatnych sieci 5G, rozwój systemów klasy ADMS wspierających aktywne zarządzanie siecią a także rozwiązań dla inteligentnego opomiarowania i systemów AMI. Wspólne działania obejmą też rozwiązania zapewniające synchronizacją czasu i sterowanie urządzeniami elektroenergetycznymi, które są niezbędne do bezpiecznego funkcjonowania nowoczesnych systemów zarządzania siecią, automatyki oraz integracji rozproszonych źródeł energii.
Energetyka przyszłości będzie opierać się na danych i zdolności do ich bezpiecznego wykorzystania. Już dziś rozwijamy system ADMS wspierający aktywne zarządzanie pracą sieci oraz infrastrukturę AMI opartą na licznikach zdalnego odczytu. Wraz z dynamicznym przyrostem odnawialnych źródeł energii, magazynów energii i aktywnych odbiorców kluczowe stają się niezawodne systemy komunikacji oraz cyberbezpieczeństwo. Współpraca z Instytutem Łączności pozwoli nam rozwijać technologie zwiększające odporność infrastruktury krytycznej, bezpieczeństwo danych oraz możliwości integracji nowych zasobów energetycznych w sieci dystrybucyjnej
– powiedział Robert Świerzyński, prezes Energa-Operator.
Partnerzy planują również prowadzenie wspólnych badań, projektów pilotażowych i przedsięwzięć badawczo-rozwojowych związanych z cyberbezpieczeństwem, interoperacyjnością systemów oraz odpornością infrastruktury krytycznej.
Porozumienie wpisuje się w szersze działania na rzecz wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego i cyfrowego Polski. Partnerzy zakładają, że efektem współpracy będą rozwiązania, które pomogą budować bardziej odporną, elastyczną i inteligentną sieć elektroenergetyczną, przygotowaną na wyzwania związane z transformacją energetyczną i rosnącą rolą danych w funkcjonowaniu nowoczesnej gospodarki.
O Instytucie Łączności
Instytut Łączności – Państwowy Instytut Badawczy jest strategicznym partnerem technologicznym państwa i samorządów, prowadzącym działalność naukowo-badawczą oraz wdrożeniową w obszarze telekomunikacji, teleinformatyki, cyberbezpieczeństwa, synchronizacji czasu oraz nowych technologii cyfrowych. Oprócz badań zajmuje się także certyfikacją i zgodnością z normami w zakresie cyberbezpieczeństwa a także między innymi pola elektromagnetycznego. Instytut Łączności prowadzi także wielkie państwowe systemy informatyczne, takie jak eToll czy Kronik@. Prace badawcze w Instytucie prowadzone są od 1928 roku
O Energa-Operator S.A.
Dostarcza energię elektryczną do ponad 3,4 mln odbiorców w północnej i środkowej części kraju na obszarze około jednej czwartej jego powierzchni i 8 województw. Zarządza blisko 66 tys. stacji transformatorowych SN/nn, 319 stacjami WN/SN i liniami elektroenergetycznymi o długości ponad 201 tys.km. Do sieci spółki przyłączona jest prawie 30 proc. mocy wszystkich OZE w Polsce (ponad 11 GW), z których pochodzi ok. 66 proc. dostarczanej do odbiorców energii. Większość klientów Energa-Operator – blisko 99 proc. – korzysta z liczników zdalnego odczytu. Dzięki nim już 3,4 mln gospodarstw domowych, instytucji i firm może monitorować swoje zużycie energii i rozliczać się za faktyczne jej zużycie.
